This site uses cookies to store information on your computer. Learn more x

DSM in Nederland

Dag van de Duurzaamheid

Dag van de duurzaamheid is het elke dag

Marleen Janssen Groesbeek (Corporate Sustainability) wordt gezien als duurzaamheidfreak en is even enthousiast als stellig. ‘Ze zeggen dat ik duurzaamheid gemakkelijker voorstel dan het is.’
Dag van de Duurzaamheid logo
Marleen Janssen Groesbeek

Je bent na bijna 20 jaar bij Het Financieele Dagblad en een aantal jaren bij de institutionele beleggersvereniging Eumedion naar DSM overgestapt. Hoe dat zo?

In de afgelopen twintig jaar heb ik veel artikelen, boeken en adviezen geschreven over onder meer leiderschap, creativiteit en duurzaamheid. Allemaal van de zijlijn, eerst als journalist, later als beleidsmedewerker en ik vond dat ik nu zelf maar eens in de modder moest gaan staan en leren hoe moeilijk het is voor bedrijven om duurzaam te veranderen.’

Hoe bevalt het?

‘Ik had naar een andere multinational kunnen gaan, maar ik heb toch de meeste waardering voor DSM. Een bedrijf dat zo sterk transformeert, dat duurzaamheid als centrale waarde neerzet, en waar ontzettend veel erg leuke mensen werken. Er wordt hier gewerkt aan antwoorden op grote problemen voor onze planeet, die er al zijn of in volle vaart op ons afkomen. In die strijd wil ik meedoen. DSM barst van de goede ideeën en heeft uitstekende producten in de pijplijn. Tegelijk zou het voor dit ingenieursbedrijf niet verkeerd zijn als we wat meer de straat opgaan, meer de bühne opzoeken richting klanten en overheid. Soms laten we ons een beetje gijzelen door de drang naar perfectie. Waarom zouden we, zonder te overdrijven, niet wat meer de confrontatie opzoeken en lef tonen?’ 

Wat is er de laatste 30 jaar op duurzaamheidsgebied bereikt?

Veel, maar belangrijke thema’s pakken we nog steeds niet goed aan. Tijdens mijn economiestudie in de jaren 80 leerden we over de externe effecten van de bedrijfsvoering, zoals luchtvervuiling. Maar bijna 35 jaar later hangen we nog altijd niet het juiste prijskaartje aan een product. We laten nog steeds niet de vervuiler of de veroorzaker van de schade de rekening betalen. De burger draait uiteindelijk altijd op voor de rekening. Recent werd ook bekend dat de opwarming van de aarde gestaag doorgaat. We zien overduidelijk dat het niet goed gaat en toch slagen we er niet in om de goede kant op te gaan.’

Te weinig impulsen?

Er zijn impulsen te over en veel bedrijven timmeren wel degelijk aan de weg. In de financiële wereld is er al lang een scheiding der geesten. Beleggers die het belang van duurzaamheid en de langere termijn zien nemen in aantal toe. Maar helaas zijn er nog steeds veel opportunistische aandeelhouders die liever voor de winst op korte termijn gaan. Kijk je meer in het algemeen naar de ‘consument in de straat’, dan zie je dat mensen het belang van duurzaamheid wel onderschrijven, maar afhaken als de zaken complex worden. Terwijl je met eenvoudige dingen al zo’n verschil kunt maken.’

Hoe maak jij persoonlijk een verschil?

Duurzaamheid houdt me continu bezig. Mijn omgeving wordt daar wel eens gek van. Een textielmerk waarvan ik weet dat het door kinderhanden in Bangladesh wordt gemaakt komt ons huis niet in. Ik heb geen auto en doe dus bijna alles met het openbaar vervoer. Alleen als het echt niet anders kan pak ik een Greenwheel. Ik lees productetiketten heel nauwkeurig en als daar verkeerde of vage teksten op staan, dan komt dat product niet van het schap. Een veelzeggende anekdote: Ik krijg brieven van mijn energiebedrijf omdat het denkt dat ik te lage meterstanden invul. Feit is echter dat mijn thermostaat altijd op 18 graden staat en dat alle apparatuur helemaal uitgaat als het huis leeg is, dus ook in slaapstand geen stroom verbruikt. Mijn energierekening valt hierdoor zó laag uit dat de energieleverancier het zaakje niet vertrouwt… .

Duurzaamheid met de portemonnee als inspiratiebron? 

Waarom zou je een dief zijn van je eigen portemonnee? Als je wat bewuster in het leven en je werk staat, kun je al zoveel besparen. Haal die oplader uit het stopcontact. Waarom koop je niet precies de hoeveelheid voedsel die je nodig hebt? Pak de trein met kortingskaart in plaats je blauw te betalen aan de benzine. Bij de een loopt de belangstelling voor duurzaamheid via de portemonnee, een ander zoekt het bijvoorbeeld in het duurzame ontwerp van producten. Hoe je het doet is niet belangrijk, en dat je duurzaamheid voortaan ‘appelmoes’ noemt maakt mij ook niet uit. Het gaat erom dát je iets doet want uiteindelijk hebben wij deze planeet te leen van de kinderen en hun (klein)kinderen.’

Zo’n oplader, is dat niet het verhaal van de druppel op de gloeiende plaat?

Denk je dat het niks uitmaakt wat je als individu doet? Als alle DSM’ers wereldwijd zich al een klein beetje zouden inzetten, heeft dat bij elkaar opgeteld een flink effect. Ik snap dat mensen zo soms denken, maar wat je als medewerker of in je privéleven doet maakt wel degelijk verschil. Wist je trouwens dat Ikea in Engeland binnenkort zeer aantrekkelijk geprijsde zonnepanelen gaat verkopen? Geloof maar dat dat een verschil gaat maken!’ 

We moeten duurzaamheid op een andere manier verkopen…?

Naarmate duurzaamheid de afgelopen jaren populairder werd, zijn er steeds meer zaken bijgehaald en is het een diffuus begrip geworden. Dat leidt tot onoverzichtelijkheid, en dan haken mensen af. Houd het dus eenvoudig. Duurzaamheid is bewust met de planeet omgaan, is ervoor zorgen dat jij en je (klein-)kinderen over 30 jaar een mooie wandeling door de natuur kunnen maken. Duurzaamheid is voor mij synoniem met gelukkig zijn, met kwaliteit van leven, en dat kan op veel verschillende manieren worden ingevuld. Moet jij zo nodig die grote auto rijden met een veel te hoge CO2-uitstoot? Denk dan na over de vraag hoe je de balans kunt herstellen. Laat die tropische vakantie gewoon een keertje schieten, of eet minder vlees.

Er zijn zoveel meer mooie kanten. Als je op zoek gaat naar duurzame producten zul je weinig last hebben van keuzestress, want zoveel te kiezen valt er nog niet. Duurzaamheid gaat ook niet ten koste van comfort en de associatie met de alternatieve scene lijkt me ondertussen ook wel achterhaald. Zie je mij rondlopen in een aardappelzak? Duurzaamheid is gewoon leuk! Nieuwe perspectieven bieden, met mensen in gesprek raken en op nieuwe ideeën komen. Niks mooier dan dat! Als mensen er echt geen zin in hebben, leg ze dan geen verplichting op want daar worden ze alleen maar ongelukkig van.’

Wat kunnen DSM’ers van jou verwachten de komende tijd?

Als Sustainability manager Engagement & Learning geef ik samen met de Sustainability Champions en wereldwijd verspreide ambassadeurs workshops en trainingen over Eco+, People+ en bijvoorbeeld energiebesparing. We zijn als afdeling ook betrokken bij themadagen zoals World Food Day, en extern ben ik onder meer actief voor de World Business Council on Sustainable Development. Daar kijken we onder meer naar levensstijl en bewustwording in de keten; als DSM kunnen wij op ‘onze plek’ in de waardeketen bijdragen met een echt duurzaam product of een verantwoord productieproces, maar als de consument verderop in de keten elke dag een uur onder de douche staat of te weinig bewust met zijn voedsel omgaat, dan schieten we met z’n allen nog niet echt op.’

En meer tempo is wel nodig?

Dat zou ik graag zien. Maar mensen dingen verplicht laten doen is niet mijn stijl. Duurzaamheid werkt alleen door persoonlijk enthousiasme over wat je zelf bijdraagt en over de vele mogelijkheden die er zijn. Opgestoken vingertjes of preken van de corporate kansel werkt niet. Ik hoop mensen in hun hart aan te kunnen spreken en op die manier een onderstroom door het hele bedrijf op gang te kunnen brengen. Er zijn al erg veel DSM’ers actief en enthousiast en ik ben er zeker van dat er zich nog veel meer mensen zullen gaan inzetten voor onze planeet. Onze (klein-)kinderen zullen dat zeer op prijs stellen en wij hoeven ons over 30 jaar dan niet te schamen over het feit dat de aarde een akelige plek is geworden en we veel hadden kunnen doen om dat te verkomen.’