Als kind was Esther Janssen (Maastricht, 1976) paardengek. Haar eerste
paardrijles maakt een abrupt eind aan haar idylle: het dier bleek niet zo
sprookjesachtig als verwacht. Zo pleegde ook Madonna verraad op het moment dat
Janssen ontdekte dat ze niet echt blond was. Minder onschuldige desillusies
volgden; de idee van een vrije wil, geloof in de maakbaarheid en betekenis van
de mens, geloof in vooruitgang.
Inhoudelijk grijpt Janssen terug op deze momenten van ontnuchtering. Haar werk
is een poging om een illusie te creëren of een situatie te bezweren. Net als
in onze wereld is - ogenschijnlijk- ook op haar computer geen plaats voor
imperfectie en onvoorspelbaarheid.
In het programma Photoshop ontdekte Janssen een manier om te 'schilderen'.
Maar de 'tools’ bedoeld voor fotobewerking, maken van het schilderen een heel
ander proces, waardoor er nieuwe manieren ontstaan om iets weer te geven. In
photoshop kun je bijvoorbeeld zien uit welke kleuren een foto werkelijk is
opgebouwd; gras dat je doorgaans als groen waarneemt blijkt te bestaan uit
okers en grijstinten. Esther Janssen gebruikt en overdrijft deze niet voor de
hand liggende kleuren; zij vormen zelfs haar uitgangspunt. Het schilderij
wordt daarna verder in lagen, in ruwe kleurvlakken opgebouwd. Met de functie
'gradient' (kleurverloop) vult ze de vlakken van licht naar donker, waardoor
er een suggestie van diepte ontstaat. Vaak werkt ze in meer dan vijftig lagen
tegelijk die allemaal toegankelijk blijven, waardoor ze kan blijven zoeken
naar de juiste kleuren, transparantie en balans in detaillering. Dit is
tegelijk één van de wezenlijke verschillen met het ‘echte’ schilderen; waar je
met iedere volgende laag de voorgaande laag afsluit.
Esther Janssens onderwerpen zijn huizen, speeltuinen en de aangelegde natuur
omdat deze op het eerste gezicht veilig, overzichtelijk en onveranderlijk
lijken. Ze vervormt er elementen in, voegt ze samen, overdrijft en maakt ze
plaatsloos. Hierdoor worden het archetypes, symbolen. Door de kleuren, de
verhoudingen, het licht, het ontbreken van mensen wordt de illusie van een op
het eerste oog mogelijk ideale wereld, ondermijnd.
Esther Janssen volgde haar opleiding aan de Design Academy Eindhoven. Haar
werk is opgenomen in de collecties van Ministerie van Buitenlandse Zaken,
Centrum Beeldende Kunst (Rotterdam), CBK Amsterdam.
Bron: tekst Cokkie Snoei
