1. DSM en International Financial Reporting Standards
2004 is het laatste boekjaar waarover DSM op basis van Nederlandse boekhoudgrondslagen zal berichten. Met ingang van het boekjaar 2005 is DSM overgestapt, zoals verplicht wordt voor alle beursgenoteerde ondernemingen in de Europese Unie, op de International Financial Reporting Standards (IFRS) (PDF: 233 Kb). Deze overgang heeft geleid tot aanpassing van de interne boekhoudregels en overeenkomstige aanpassingen van systemen. Daarnaast heeft uitgebreide communicatie met en training van medewerkers in de financiële discipline plaatsgevonden.
2. DSM verstrekt vergelijkende cijfers over 2008 en Q1 2009
Op 29 Juli 2009 is Koninklijke DSM N.V. ten behoeve van de beleggingswereld met vergelijkende kwartaalcijfers over 2008 en eerste kwartaal 2009 gekomen. Nadere informatie is alleen in het engels verkrijgbaar. Persbericht (alleen in het engels).
Download vergelijkende cijfers (PDF: 11 Kb) (alleen in het Engels).
Download vergelijkende cijfers (Excel: 19 Kb) (alleen in het Engels)
3. Financiële resultaten Q4 2009
Zie pagina Financiële Resultaten
4. Verwachting per 24 februari 2010
De algehele economische vooruitzichten blijven onzeker. Hoewel de meeste economieën een gedeeltelijk herstel laten zien, blijft dit herstel ongelijkmatig verlopen. Er zijn nog steeds risico’s die het herstel kunnen beïnvloeden. Financiële systemen zijn nog niet stabiel en de hogere solvabiliteitsratio’s die banken moeten aanhouden hebben invloed op hun bereidheid om leningen te verstrekken. Stimulerende maatregelen door overheden drogen op en de hoge overheidstekorten en -schulden zullen vroeg of laat restrictieve maatregelen noodzakelijk maken. De hoge werkloosheid dempt het consumentenvertrouwen. De aanhoudende focus op cash in de private sector kan een beperking vormen voor een snel herstel van private investeringen. In de opkomende economieën zal echter naar verwachting de groei zich voortzetten, waarbij Azië (vooral China) en Latijns-Amerika de grootste invloed zullen hebben op DSM.
De stabiele markten voor voeding en diervoeders zullen in 2010 naar verwachting met het BNP meegroeien. Het cluster Nutrition zal naar verwachting goed blijven presteren bij een voortgaande groei van de vraag en relatief stabiele prijsniveaus in zowel de voedings- als de diervoedermarkten.
Bij Pharma zullen de resultaten naar verwachting lager zijn als gevolg van aanhoudend lage prijzen bij DSM Anti-Infectives, de onveranderde situatie bij DSM Pharmaceutical Products en het wegvallen van de tijdelijke, aan de griep gerelateerde vraag bij de sterile vaccine-activiteiten.
DSM verwacht thans een verder herstel in de autoindustrie, de elektronicasector en de textielindustrie, hoewel onzeker is hoe de tweede helft van het jaar zich zal ontwikkelen. De bouw en de scheepvaart zullen naar verwachting in de eerste helft van 2010 een beperkt herstel laten zien. Aangezien de marktomstandigheden momenteel lijken op die van de tweede helft van 2009, zullen de resultaten bij Performance Materials en Polymer Intermediates naar verwachting substantieel beter zijn dan in 2009. DSM Dyneema zal naar verwachting weer met dubbele cijfers groeien, na een moeilijk 2009.
Het bedrijfsresultaat voor Base Chemicals and Materials zal in 2010 naar verwachting positief zijn.
Dankzij de maatregelen die DSM in 2009 heeft genomen, heeft de onderneming een goede uitgangspositie om te profiteren van geleidelijk verbeterende omstandigheden in 2010. Gezien de verwachte ontwikkelingen is DSM voorzichtig optimistisch. Aangezien de economische vooruitzichten echter nog steeds onzeker zijn, wordt geen kwantitatieve verwachting afgegeven voor 2010.
5a. Intrekking Cumpref C aandelen
Op 28 november 2004 zijn de Cumpref C aandelen door DSM teruggekocht. Op 3 juni 2009 zijn alle 37,5 mln Cumpref C aandelen ingetrokken.
6. DSM' s dividend beleid
DSM’s dividendbeleid is gericht op een stabiel en bij voorkeur stijgend dividend. In de Algemene Vergadering van Aandeelhouders gehouden op 25 maart 2009 is besloten dat over het boekjaar 2008 een dividend wordt uitgekeerd van EUR 1,20 per gewoon aandeel van EUR 1,50 nominaal. Rekening houdend met het op 22 augustus 2008 uitgekeerde interim-dividend van EUR 0,40 per gewoon aandeel, zal het slotdividend EUR 0,80 per gewoon aandeel bedragen. Dit slotdividend ad EUR 0,80 zal geheel in contanten, onder inhouding van 15 dividendbelasting, aan de aandeelhuoder worden uitgekeerd en is vanaf 21 april 2009 betaalbaar.
Het dividend wordt jaarlijks vastgesteld door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. De ex-dividend datum is de tweede handelsdag na deze vergadering, waarna het slotdividend (onder aftrek van reeds uitbetaald interimdividend) betaalbaar wordt gesteld. de record datumis de derde handelsdag na de AVA.
Behoudens onvoorziene omstandigheden keert DSM na vaststelling van de halfjaarcijfers een interim dividend uit aan houders van gewone aandelen. De hoogte van dit interimdividend wordt vastgesteld op eenderde van het dividend over het voorgaande boekjaar en is derhalve geen indicatie voor het totale dividend over het lopende boekjaar. De ex-dividend datum voor het interim dividend is de datum na publicatie van de halfjaarcijfers.
7. DSM en de Nederlandse corporate governance code
Het tot stand komen van de Nederlandse corporate governance code (de code-Tabaksblat) is een belangrijke mijlpaal in de ontwikkeling van corporate governance in Nederland. DSM heeft actief geparticipeerd in de mogelijkheid om op de concept-versie te reageren. Met name is door ons gepleit om niet te zeer uit de pas te lopen met de regels en opvattingen in andere relevante landen zoals de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk en voor niet te gedetailleerde voorschriften. In de uiteindelijke versie van de code (eind 2003) is aan deze suggesties in belangrijke mate gehoor gegeven.
Wij hebben het jaar 2004 gebruikt om de praktische consequenties van de code voor DSM verder te analyseren en de benodigde acties voor compliance vast te stellen en uit te voeren. Op zich zijn veel van de Principes en Best Practice-bepalingen al gemeengoed bij DSM. Zo bevatte ons jaarverslag al een beschrijving van onze corporate governance uitgangspunten, betracht DSM al langer een aanmerkelijke mate van transparantie inzake de beloning van de Raad van Bestuur, beschikten wij al over een reglement en een profielschets voor de Raad van Commissarissen en rapporteert de Raad van Commissarissen al jaren geheel onafhankelijk uitgebreid in het jaarverslag over zijn activiteiten. Zo was ook al eerder machtiging gevraagd van de aandeelhouders tot het invoeren van een registratiedatumsysteem met betrekking tot de aanmelding voor de aandeelhoudersvergadering; dit systeem is voor het eerst in 2004 toegepast.
Ook aan evaluatie en beheersing van bedrijfsrisico's werd al veel aandacht geschonken. In het afgelopen jaar is met name aan de verdere structurering gewerkt, vooral door middel van voorschriften, procedures en interne controle mechanismen en uiteraard via nadere analyses van voor DSM specifieke risico's en acties ter voorkoming daarvan c.q. ter beperking van mogelijk nadelige consequenties. In dit jaarverslag wordt bij onze ondernemingsrisico's en hun beheersing uitvoerig stilgestaan. Deze uitgebreide rapportage is één van de uitvloeisels van de wijze waarop DSM met de implementatie van de code-Tabaksblat is omgegaan.
8. DSM en Risicomanagement
De Raad van Bestuur is verantwoordelijk voor het beheersen van de risico’s binnen de onderneming en heeft daartoe een risicomanagementsysteem ontwikkeld en geïmplementeerd. Dit systeem moet ervoor zorgen dat inzicht wordt verkregen in de mate waarin de strategische doelstellingen en de bedrijfsdoelen van de onderneming worden gerealiseerd, dat de door de onderneming verstrekte rapportage betrouwbaar is en dat relevante wet- en regelgeving door de onderneming wordt nageleefd.
Als onderdeel van de jaarlijkse risicomanagementkalender heeft de Raad van Bestuur de Corporate Risk Assessment geactualiseerd. Hiervoor werd de lijst van risico’s van het voorgaande jaar geanalyseerd en aangevuld met informatie uit externe en interne risicorapporten, gebeurtenissen en gezichtspunten en informatie uit andere bronnen. Voor deze risico’s werd een rangorde opgesteld en werden maatregelen geformuleerd door de Raad van Bestuur. De uitkomst van de beoordeling werd getoetst aan interne risicorapporten. De belangrijkste risico’s en maatregelen worden hier gerapporteerd.
De impact van de wereldwijde financiële crisis en economische teruggang wordt gezien als een van de belangrijkste risico’s voor de resterende Vision 2010-periode. Vooral de eindmarkten voor de meeste Materials Sciences-activiteiten hebben een ongekende teruggang laten zien, waarvan de diepte en de duur nog zeer moeilijk te voorspellen zijn. Hoewel de opkomende economieën minder hard getroffen zijn, zijn ook hun groeicijfers gedaald tot beneden de eerder verwachte niveaus en zijn de vooruitzichten omgeven door meer onzekerheden dan voorheen. De financiële crisis maakt het voor bedrijven moeilijker en duurder om aan geld te komen. De pensioenreserves zijn gekrompen als gevolg van de aandelenkoersontwikkelingen; dit zal naar verwachting een aanzienlijk non-cash effect op de EBIT hebben in 2009 ten opzichte van 2008. DSM’s antwoord op de financiële en economische teruggang dekt alle bovengenoemde aspecten en wordt gecoördineerd door een speciaal voor dit doel nieuw geformeerd team op concernniveau dat samenwerkt met de voltallige Raad van Bestuur en de DSM Leadership Council. Dit antwoord omvat kostenbesparende maatregelen, reductie van investeringsprogramma’s en een extra focus op het beheer van kasstromen en debiteuren. Er wordt echter ook gekeken naar kansen, en veelbelovende innovatie-initiatieven worden zoveel mogelijk gespaard om groeikansen voor de toekomst veilig te stellen.
9. Generieke risico's
Als wereldwijd opererende onderneming staat DSM bloot aan bedrijfsrisico's die inherent zijn aan macro-economische ontwikkelingen en grootschalige gebeurtenissen. De wereldwijde financiële crisis en economische teruggang is een van de belangrijkste risico’s geworden voor de resterende Vision 2010-periode.
Algemene marktomstandigheden en commoditisering
DSM is actief op veel verschillende terreinen met bijbehorende risicoprofielen die een weerspiegeling zijn van de diverse bedrijfsomgevingen, de diversiteit van de bedrijfsactiviteiten en de concurrentieposities die door deze activiteiten worden nagestreefd. Met behulp van Vision 2010 streeft DSM ernaar om het cyclische element verder te verminderen. Toch ondervindt een aanzienlijk deel van de huidige bedrijfsactiviteiten een materieel effect op de omzet en het bedrijfsresultaat als gevolg van de economische teruggang en concurrentie uit lagekostenlanden. Marges kunnen eroderen onder invloed van commoditisering, een risico dat nog kan worden versterkt door wereldwijde lagere bezettingsgraden.
Politieke risico’s
DSM heeft dochtermaatschappijen in meer dan 45 landen. Deze dochtermaatschappijen kunnen blootstaan aan veranderingen in regelgeving en aan potentieel ongunstige politieke ontwikkelingen die het moeilijk maken om bepaalde kansen te benutten of die de waarde van bedrijven in de betreffende regio’s negatief kunnen beïnvloeden.
10. Valutarisico
Alle verkopen van DSM in valuta's anders dan de euro zijn onderhevig aan economische, transactie- en/of omrekeningsrisico's die de financiële resultaten sterk kunnen beïnvloeden, aangezien DSM in euro's rapporteert.
De beweeglijkheid van de dollar ten opzichte van de euro en de Zwitserse frank kan forse invloed hebben op het bedrijfsresultaat. Hoewel het zwaartepunt van de productie nog steeds in Europa ligt, wordt van de productverkopen van DSM een groot deel in Amerikaanse dollars gefactureerd en/of zijn de verkopen gebaseerd op prijzen op de wereldmarkt, die worden uitgedrukt in dollars. Vanuit het oogpunt van valuta's leidt dit tot een verstoring van de verhouding tussen omzet en kosten. Uitgaande van de activiteitenmix voor 2008 heeft een koersmutatie van 1 cent in de verhouding tussen de euro en de dollar en tussen de dollar en de Zwitserse franc in theorie een totaal effect van €6 tot 9 miljoen op het niveau van brutomarge (omzet minus variabele kosten). DSM beschikt echter over natuurlijke hedges en daarom is de invloed op de brutomarge kleiner, naar schatting € 4-6 miljoen.
Schommelingen in de relatieve waarden van andere valuta's, zoals de Japanse yen, hebben slechts beperkte gevolgen voor de resultaten van DSM.
DSM-onderdelen zijn verplicht hun open valutaposities af te dekken via de DSM In-House Bank om het bedrijfsresultaat te beschermen tegen de effecten van valutaschommelingen. Alleen onder strenge voorwaarden mogen DSM-onderdelen vaststaande toezeggingen afdekken om de kasstroom van de contractwaarde te beschermen tegen valutaschommelingen. Afdekking van toekomstige transacties is alleen toegestaan na goedkeuring van de Raad van Bestuur.
In 2007 werd een nieuwe strategie voor het afdekken van de toekomstige vreemde valuta transactie exposure goedgekeurd door de Raad van Bestuur. De nieuwe strategie kent een systematische, op risicomanagement gerichte aanpak. Gebaseerd op de optimale return-risk ratio over de afgelopen 17 jaar heeft DSM besloten dat een risiconiveau van 50% passend is en daarom dekt DSM 50% van het risico af. DSM zal deze afdekkingsstrategie volgen voor de toekomstige US dollar transactie exposure. DSM zal elk jaar bepalen of andere valuta dan de US dollar een materiële impact hebben op het resultaat om dan dezelfde aanpak te volgen voor die valuta. Voor 2008 en 2009 is de Japanse yen toegevoegd. De US dollar en de Japanse yen samen bepalen ongeveer 93% van de totale vreemde valuta transactie exposure van DSM. Eind 2008 had DSM 50% van de US dollar en Japanse yen transactie exposure in 2009 afgedekt.
Doordat een deel van de opgenomen leningen variabelrentend is, hebben schommelingen in de rentetarieven een invloed op het nettoresultaat. Deze invloed is gelimiteerd omdat het beleid van de onderneming is om de variabelrentende positie niet boven 60% van de nettoschuld uit te laten komen.
11. Financieel risico
Verdere financiële risico's zijn die met betrekking tot commodities, kredietwaardigheid, belastingen en pensioenen en het landenrisico. De ratingbureaus kunnen hun inschatting van de kredietwaardigheid van DSM aanpassen, hetgeen directe invloed heeft op de mogelijkheid om leningen aan te trekken en op de financieringskosten daarvan. De onderneming streeft ernaar om zijn A-credit rating te behouden.
Beschrijving van risico’s zoals gerapporteerd in het Jaarverslag
12. DSM's Financieel beleid
DSM handhaaft een solide balans en beperkt de financiële risico’s. Dit vormt een basis voor en draagt bij aan effectief risicomanagement, en zorgt er tevens voor dat de onderneming ook in economisch mindere tijden zijn strategieën kan uitvoeren. Een van de kerndoelstellingen van Vision 2010 is het behalen van een cash flow return on investment (CFROI) die ten minste 100 basispunten hoger is dan de weighted average cost of capital (WACC).DSM streeft tevens naar een nettoschuldpositie tussen 30% en 40% van het groepsvermogen plus nettoschuld, onder normale omstandigheden (momenteel is de doelstelling om beneden 30% te blijven), en een bedrijfsresultaat vóór afschrijvingen (EBITDA) van ten minste 8,5 keer het saldo van financiële baten en lasten. Dit onderstreept het streven van DSM om zijn langetermijn ‘single-A’ kredietwaardigheidsrating te behouden.
